Spoorovergangen Heilooërbos (NABO's)
De 3 onbewaakte spoorovergangen op landgoed Nijenburg (Heilooërbos) worden veiliger. De spoorovergang Westerweg verdwijnt. De 2 andere overwegen krijgen een andere vorm.
Gevaarlijke situaties onbeveiligde overwegen
Het gaat om 3 onbeveiligde overgangen over het spoor, de zogenoemde Niet Actief Beveiligde Overwegen (NABO’s). Deze liggen op het landgoed Nijenburg: een natuurgebied en rijksmonument tussen Heiloo en Alkmaar, dat eigendom is van Natuurmonumenten. ProRail wil onbeveiligde spoorovergangen in het hele land opheffen, omdat ze gevaarlijk zijn.
Geen spoorbomen of bellen
Het ontbreken van beveiliging als spoorbomen of bellen zorgt er bij onoplettendheid voor dat er gevaarlijke situaties ontstaan. Ook zijn er bij de overwegen in het Heilooërbos relatief veel pogingen tot zelfdoding.
Meer treinen over het spoor
Deze zorg wordt de komende jaren groter omdat er meer treinen gaan rijden tussen Alkmaar en Amsterdam. Voorwaarde voor invoering van meer treinverkeer, is dat het niet ten koste gaat van de veiligheid op de spoorovergangen. Daarom voert ProRail tussen 2023 en 2028 verschillende maatregelen door als onderdeel van het Programma Hoogfrequent Spoor (PHS). Het veiliger maken van de spoorovergangen op landgoed Nijenburg in Heiloo is onderdeel van dit programma.
Voorkeursoplossing veilige overgangen
De voorkeursoplossing zorgt voor veilige spoorovergangen en versterking van het regionale fietsnetwerk. Met respect voor Landgoed Nijenburg als natuurgebied en rijksmonument en behoud van de toegankelijkheid van het hele landgoed(Verwijst naar een externe website) voor recreanten.
De voorkeursoplossing voor de 3 overgangen ziet er als volgt uit:
- Overgang Stetlaan - Kraaienlaan: hier komt een voetgangersbrug.
- Overgang Kuillaan - Westerweg: 100 meter ten noorden van de bestaande overweg komt een tunnel voor voetgangers en fietsers. Aan de oostkant van het spoor sluit deze met een fietspad aan op de bestaande Westerweg. Aan de westkant van het spoor komt een nieuwe verbindingsweg naar de Aert de Gelderlaan. Deze loopt langs het spoor en langs de N9. Deze nieuwe weg is niet alleen voor bewoners en ondernemers die aan de westzijde van het spoor wonen of gevestigd zijn, maar ook voor fietsers en voetgangers.
- Overgang Westerweg: deze overgang komt te vervallen. De bewoners en bezoekers van boerderij Cranenbroek aan de westzijde van het spoor maken gebruik van de nieuwe verbindingsweg naar de Aert de Gelderlaan, met toegang vanaf de westkant.
Meest haalbare oplossing
Deze oplossing is als meest haalbare naar voren gekomen. Dit blijkt uit het overzicht waarin alle oplossingsvarianten voor de 3 overwegen zijn beoordeeld op verschillende aspecten. Bekijk het document spoorkruisingen variantenafweging. (pdf, 1 MB)
De oplossing scoort niet op alle onderdelen positief. De gevolgen van de fiets- en voetgangerstunnel op het landschap en cultuurhistorie zijn bijvoorbeeld belangrijke aandachtspunten.
Planning en proces veilige overgangen
2023 - 2025
- In 2023 en 2024 voerden we onderzoeken uit (ecologie, archeologie, bodem, water, etc.) die nodig zijn voor de vergunningen. Ook hebben we bepaald welke wettelijke procedures we moeten volgen om de plannen te kunnen uitvoeren.
- We maakten een ontwerp van het hele plan. Dit gebeurde in samenspraak met de bewoners en bedrijven die van de weg gebruik maken. En met andere partijen, zoals de fietsersbond, de Historische Vereniging, gemeente Alkmaar en provincie Noord-Holland.
- Op dinsdagen 1 en 15 oktober 2024 waren er informatiebijeenkomsten voor de raad en inwoners. Tijdens deze bijeenkomsten zijn de plannen, de vervolgstappen en de besluitvorming verder toegelicht.
- Op dinsdag 26 november 2024 besloot het college om de gemeenteraad te vragen een budget van € 745.806 beschikbaar te stellen. Dit bedrag wordt betaald uit het Groenfonds. Dit fonds is specifiek bedoeld voor projecten die in en rond Heiloo bijdragen aan actieve recreatie en beleving en toegankelijkheid van het landschap en natuur.
- Op 9 december 2024 besprak de commissie het voorstel(Verwijst naar een externe website).
- Op 27 januari 2025 besloot de raad de financiële bijdrage van de gemeente voor het NABO-project beschikbaar te stellen(Verwijst naar een externe website).
Op 12 juni 2025 heeft de gemeente 2 vergunningen verleend:
- De ‘omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit’. Deze vergunning is nodig om in het landelijke gebied de weg en het fietspad aan te kunnen leggen.
- De ‘omgevingsvergunning voor de activiteit het wijzigen van een rijksmonument’. Deze vergunning is nodig omdat door het aanleggen van de weg en het fietspad het rijksmonument ‘landgoed Nijenburg’ wijzigt.
Tegen beide vergunningen kon bezwaar gemaakt worden t/m 24 juli.
- Op 3 juli 2025 heeft de Omgevingsdienst Noord-Holland de Flora en Faunavergunning verleend. Tegen deze vergunning kon men t/m 14 augustus 2025 bezwaar maken.
2025 - 2030 (planning onder voorbehoud)
Voordat het plan kan worden uitgevoerd, zijn de volgende stappen nodig:
- Vaststellen Beeldkwaliteitsplan - verwacht najaar 2025.
- Aanbesteding om aannemer te selecteren - verwacht 2026.
- Voorbereiding werkzaamheden door aannemer - verwacht 2026 - 2027.
- Aanvraag overige vergunningen door aannemer verwacht 2027 - 2028.
- Uitvoering - verwacht 2027 - 2030.
Overzicht eerdere stappen
28 februari 2022
De gemeenteraad stelt budget beschikbaar om een plan uit te werken voor de nieuwe verbindingsweg aan de westzijde van het spoor. Er is nog geen budget beschikbaar gesteld voor de realisatie van deze verbindingsweg. Dit wordt later aangevraagd.
April 2022
Gemeente Heiloo, ProRail en Natuurmonumenten ondertekenen een intentieovereenkomst om te werken aan de de voorkeursoplossing.
November 2022
In samenspraak met de Historische Vereniging en de Rijksdienst voor Cultureel Erfgoed (RCE) stellen Natuurmonumenten en de gemeente Heiloo de ligging vast van de nieuwe verbindingsweg aan de westzijde van het spoor.
Daarnaast is door ProRail, gemeente Heiloo en Natuurmonumenten, in nauwe samenspraak met Provincie Noord-Holland, afgesproken dat voor de overweg Stetlaan - Kraaienlaan een voetgangersbrug wordt uitgewerkt. En dat er een fiets- voetgangerstunnel komt ongeveer 100m ten noorden van de overweg Kuillaan - Westerweg.
Samenwerking ProRail, Natuurmonumenten en gemeente
Het project is een samenwerking tussen ProRail, Natuurmonumenten en gemeente Heiloo. Daarnaast zijn ook Provincie Noord-Holland en gemeente Alkmaar bij het project betrokken.
Over de werkzaamheden en de verdeling van de kosten zijn afspraken gemaakt.
- Provincie Noord-Holland heeft een subsidie van ongeveer € 2.200.000 toegezegd. Deze subsidie is bestemd voor het maken van de fietstunnel onder het spoor en de fietsverbinding tussen Heiloo en de westrand van Alkmaar.
- Gemeente Heiloo draagt ook bij aan een deel van de kosten. Het gaat om een financiële bijdrage van € 745.806.
- ProRail brengt het overige deel in, een veelvoud van de gemeentelijke bijdrage.
Contactgegevens projectleider spoorovergangen
Voor vragen of opmerkingen neemt u contact op met Pim Broersen, projectleider:
06 407 86 563(Verwijst naar een telefoonnummer)
info@heiloo.nl(Verwijst naar een e-mailadres) - graag als onderwerp vermelden: spoorovergangen